Alanya, Antalya ve çevresindeki işletmelerin çoğunda müşteri tabanı tek dilli değil. Rus, Alman, İngiliz ve Arap misafirler aynı hizmeti arıyor ama kendi dillerinde arıyor. Buna rağmen çok dilli site denince akla ilk gelen şey çeviri oluyor — halbuki teknik kurgu, çeviri kalitesinden önce geliyor.
Önce adres yapısı
Her dilin kendi kalıcı adresi olmalı. Üç yaygın yapı var:
| Yapı | Örnek | Değerlendirme |
|---|---|---|
| Alt dizin | site.com/en/hizmetler |
Çoğu işletme için en iyisi. Alan adının gücü tek yerde toplanır, yönetimi kolaydır. |
| Alt alan adı | en.site.com |
Ayrı site gibi davranır; otoriteyi böler. Teknik zorunluluk yoksa gerek yok. |
| Ayrı alan adı | site.de |
Yalnızca ülkeye özel ayrı bir marka/operasyon varsa mantıklı. Maliyetli. |
Yapılmaması gereken: Dili çerezle veya ?lang=ru gibi bir parametreyle değiştirip aynı adreste kalmak. Bu durumda Rusça sayfanın ayrı bir adresi yoktur; Google indeksleyecek bir şey bulamaz.
Aynı sebeple, tarayıcıda çalışan çeviri eklentileri arama görünürlüğü sağlamaz. Ziyaretçi için pratiktir, arama motoru için yok hükmündedir.
hreflang: hangi sayfanın kimin için olduğunu söylemek
hreflang, Google’a “bu sayfanın Rusçası şurada, İngilizcesi burada” demenin yoludur. Doğru kurulduğunda Rusça arama yapan kullanıcıya Rusça sayfanız çıkar.
Üç kuralı var ve üçü de sık ihlal edilir:
1. Karşılıklı olmalı. Türkçe sayfa İngilizce sayfayı gösteriyorsa, İngilizce sayfa da Türkçe sayfayı göstermeli. Tek yönlü etiketler yok sayılır.
2. Sayfa kendini de göstermeli. Her sayfa, kendi dilini de listeye eklemeli.
3. Adresler tam ve mutlak olmalı. /en/services değil, https://site.com/en/services.
Doğru bir kurulum şuna benzer:
<link rel="alternate" hreflang="tr" href="https://site.com/hizmetler" />
<link rel="alternate" hreflang="en" href="https://site.com/en/services" />
<link rel="alternate" hreflang="ru" href="https://site.com/ru/services" />
<link rel="alternate" hreflang="x-default" href="https://site.com/hizmetler" />x-default, hiçbir dile uymayan ziyaretçinin nereye gideceğini söyler.
En sık yapılan hata: Sitenin her sayfasına, sanki bütün diller her sayfa için varmış gibi hreflang basmak. Sadece 6 sayfası çevrilmiş bir sitede 50 sayfanın hepsine “İngilizcesi var” demek, Google’a var olmayan adresler göstermek demektir. Etiket yalnızca gerçekten var olan çeviri için konmalı.
Dil değiştirici nasıl olmalı
Küçük ama etkili detaylar:
- Bağlantı olmalı, JavaScript ile içerik değiştiren bir buton değil. Tarayıcı ve arama motoru gidilecek adresi görebilmeli.
- Dil adı kendi dilinde yazılmalı: “Русский”, “Deutsch”, “English” — “Rusça”, “Almanca” değil. Türkçe bilmeyen ziyaretçi kendi dilinin adını arar.
- Bayrak tek başına yetmez. Bayrak ülkeyi temsil eder, dili değil; Almanca konuşan Avusturyalı Alman bayrağını aramaz. Bayrak kullanılacaksa yanında dil adı da olsun.
- Aynı sayfaya götürsün. Rusça’ya geçen kullanıcı ana sayfaya değil, baktığı sayfanın Rusçasına gitmeli.
- Otomatik yönlendirme yapmayın. IP veya tarayıcı diline göre zorla yönlendirmek, hem tarayıcıları hem de kullanıcıyı yanlış yere kilitler. Öneri gösterin, kararı kullanıcıya bırakın.
Çeviri: makine, insan ve arada kalan
Makine çevirisi bugün on yıl öncesine göre çok daha iyi. Ama satış yapan bir sayfada iki yerde tökezliyor:
- Sektör terimleri. “Ergoterapi”, “yalıtım levhası”, “yarım pansiyon” gibi ifadeler yanlış çevrilir ve müşteri güvenini kaybedersiniz.
- Arama kelimeleri. Türkçe bir cümlenin birebir çevirisi, o dilde kimsenin aradığı ifade olmayabilir. Rus misafir “отель в Алании” arar; Türkçeden çevrilmiş “konaklama tesisi” karşılığı o aramaya denk düşmez.
Pratik yol: makine çevirisiyle başlayın, ama başlıklar, hizmet adları ve sayfa açıklamalarını o dilde gerçekten aranan ifadelere göre elden geçirin. Gövde metninde makine çevirisi kabul edilebilir; başlıklarda değil.
Teknik detaylar
<html lang="ru">her sayfada doğru dili göstermeli. Ekran okuyucular ve tarayıcı çeviri önerisi bunu kullanır.- Yazı tipi alfabeyi desteklemeli. Kiril veya Yunan alfabesi kullanacaksanız yazı tipinin o alt kümesini yükleyin — ama yalnızca o dilin sayfalarında. Türkçe sayfada Kiril alt kümesi indirmek boşuna yüktür ve sayfa hızını düşürür.
- Site haritası dilleri içermeli. XML site haritasında her adresin dil alternatifleri de listelenebilir.
- Tarih, para birimi ve telefon biçimi dile göre değişmeli. Rusça sayfada Türkçe tarih biçimi amatör durur.
- Yapılandırılmış veri de çevrilsin. JSON-LD içindeki açıklama alanları sayfanın diliyle aynı olmalı.
Turizm bölgelerinde ne işe yarıyor
Alanya ve çevresinde çok dilli yapının somut karşılığı şu: Rus misafir tatilden önce kendi dilinde arıyor ve rezervasyonu o aşamada yapıyor. Türkçe tek dilli bir otel sitesi veya restoran sayfası, o aramanın tamamını rakibe bırakıyor. Klinikler için de aynısı geçerli — sağlık turizminde ilk temas neredeyse her zaman yabancı dilde bir aramayla başlıyor.
Bunun yanında Google İşletme Profili da çok dilli çalışır: işletme açıklamasını farklı dillerde girebilir, yorumlara müşterinin dilinde cevap verebilirsiniz.
Biz kurumsal web sitesi projelerinde dil yapısını baştan kuruyoruz — sonradan eklenen dil, her zaman eklenti yamasıyla çözülmüş bir yapıya dönüşüyor. Dil sayısında bir sınırımız yok; içerik hangi dilde sürdürülebiliyorsa o dili açıyoruz.